Oświadczenie o odstąpieniu od umowy

Kupiłeś coś przez internet i chcesz się z tego wycofać? A może podpisałeś umowę na pokazie garnków i dwa dni później tego żałujesz? Do obu sytuacji służy to samo pismo: oświadczenie o odstąpieniu od umowy.

Ten artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Dotyczy prawa polskiego.

Napisz oświadczenie o odstąpieniu

Kiedy piszesz odstąpienie, a kiedy wypowiedzenie

Na tym potyka się najwięcej osób, więc zacznijmy właśnie tutaj. Odstąpienie cofa umowę do punktu wyjścia. Przepis mówi wprost, że umowę uważa się za niezawartą (art. 31 ust. 1 ustawy o prawach konsumenta, a przy odstąpieniu zastrzeżonym w umowie art. 395 § 2 Kodeksu cywilnego). Strony oddają sobie wszystko, co dostały: Ty towar, sprzedawca pieniądze.

Wypowiedzenie działa na innej osi czasu. Kończy umowę na przyszłość, zwykle po okresie wypowiedzenia, a przeszłość zostaje rozliczona tak, jak była. Nikt Ci nie odda abonamentu za miniony rok. Dlatego gdy chcesz odzyskać zapłacone pieniądze, sięgasz po odstąpienie. Gdy chcesz się rozstać z usługą od przyszłego miesiąca, właściwe jest wypowiedzenie.

Podstawa prawna i termin

Do odstąpienia prowadzą cztery różne drogi. Każda ma własny termin i własne warunki.

Konsumenckie 14 dni. Od umowy zawartej na odległość (internet, telefon) albo poza lokalem przedsiębiorstwa możesz odstąpić w ciągu 14 dni, bez podawania przyczyny (art. 27 ust. 1 ustawy o prawach konsumenta). Gdy umowa powstała podczas nieumówionej wizyty przedsiębiorcy w Twoim domu albo na wycieczce, masz na to 30 dni (art. 27 ust. 2). Przy zakupie rzeczy zegar rusza od objęcia towaru w posiadanie, a nie od kliknięcia w koszyku; przy kilku paczkach od ostatniej, przy regularnych dostawach od pierwszej (art. 28). Jeśli sprzedawca w ogóle nie poinformował Cię o tym prawie, wygasa ono dopiero po 12 miesiącach od upływu podstawowego terminu (art. 29 ust. 1).

Sklep stacjonarny stoi poza tym prawem. Zwykły zakup w sklepie nie daje ustawowych 14 dni na rozmyślenie się. Gdy sieć przyjmuje zwrot bluzy bez powodu w ciągu 30 dni, robi to dobrowolnie, na podstawie własnego regulaminu. Regulamin da się zmienić z dnia na dzień, ustawy nie.

Wyjątki z art. 38. Prawo odstąpienia odpada między innymi przy towarze zrobionym na zamówienie, produktach szybko psujących się, zapieczętowanych opakowaniach otwartych po dostawie (higiena i zdrowie), otwartych nagraniach i programach komputerowych, usłudze w pełni wykonanej za Twoją wyraźną i uprzednią zgodą oraz przy hotelu, gastronomii czy bilecie na oznaczony dzień. Przejrzyj tę listę, zanim wyślesz pismo.

Prawo zastrzeżone w umowie. Strony mogą zapisać sobie prawo odstąpienia w treści umowy, ale muszą oznaczyć termin (art. 395 § 1 Kodeksu cywilnego). Zastrzeżenie bez terminu jest nieważne. Osobno działa zadatek: gdy druga strona nie wykonuje umowy, odstępujesz bez wyznaczania dodatkowego terminu, zachowujesz otrzymany zadatek, a jeśli sam go dałeś, żądasz sumy dwukrotnie wyższej (art. 394 § 1).

Zwłoka drugiej strony. Wykonawca nie kończy remontu, sprzedawca nie wydaje auta? Przy umowie wzajemnej najpierw wyznaczasz odpowiedni dodatkowy termin i uprzedzasz, że po jego bezskutecznym upływie odstąpisz (art. 491 § 1). Dodatkowy termin odpada, gdy w umowie zastrzeżono ściśle określoną datę albo spóźnione wykonanie straciło dla Ciebie znaczenie (art. 492).

Wadliwy towar. Tu odstąpienie jest ostatecznością. Najpierw żądasz naprawy albo wymiany, a oświadczenie o obniżeniu ceny albo o odstąpieniu składasz dopiero wtedy, gdy sprzedawca odmówił, nie zdążył w rozsądnym czasie albo usterka wraca (art. 43e ust. 1). Odstąpienie jest wyłączone przy niezgodności nieistotnej, przy czym ustawa domniemywa, że jest ona istotna. Całą tę ścieżkę rozpisujemy przy reklamacji.

Gdzie i jak złożyć oświadczenie

Pismo kierujesz do drugiej strony umowy: sprzedawcy, wykonawcy, usługodawcy. Nie do sądu, nie do UOKiK i nie do rzecznika konsumentów. Adres znajdziesz w regulaminie, na fakturze albo w potwierdzeniu zamówienia.

Formy ustawa nie narzuca. Możesz skorzystać z urzędowego wzoru formularza, który stanowi załącznik nr 2 do ustawy o prawach konsumenta, ale wystarczy każde jasne oświadczenie o odstąpieniu (art. 30 ust. 1). Jeśli sprzedawca udostępnia formularz na swojej stronie, możesz odstąpić także tą drogą, a on ma obowiązek niezwłocznie potwierdzić Ci odbiór na trwałym nośniku (art. 30 ust. 3 i 4).

Zdanie, które warto zapamiętać: do zachowania terminu wystarczy wysłanie oświadczenia przed jego upływem (art. 30 ust. 2). Czternasty dzień o 23:59 wciąż się liczy, nawet jeśli sprzedawca przeczyta pismo tydzień później. Ale datę wysyłki wykazujesz Ty, więc zostaw po sobie ślad: list polecony, e-mail, formularz z numerem zgłoszenia.

Potem rusza rozliczenie. Sprzedawca zwraca wszystkie płatności, w tym koszt dostawy, w ciągu 14 dni od otrzymania oświadczenia (art. 32 ust. 1), choć może wstrzymać przelew do chwili, gdy dostanie towar z powrotem albo dowód jego odesłania (art. 32 ust. 3). Jeśli wybrałeś dostawę droższą niż najtańsza zwykła oferowana przez sklep, nadwyżki nie odzyskasz (art. 33). Towar odsyłasz w ciągu 14 dni od odstąpienia (art. 34 ust. 1) i co do zasady sam płacisz za przesyłkę zwrotną (art. 34 ust. 2).

Co powinno zawierać oświadczenie o odstąpieniu

• Miejscowość i datę sporządzenia pisma.
• Twoje dane: imię, nazwisko, adres, telefon lub e-mail.
• Oznaczenie przedsiębiorcy, do którego pismo kierujesz.
• Identyfikację umowy: numer zamówienia, datę zawarcia i datę odbioru towaru.
• Wyraźne zdanie o odstąpieniu wraz z podstawą prawną (przy zakupach przez internet zwykle art. 27 ustawy o prawach konsumenta).
• Numer rachunku bankowego do zwrotu pieniędzy.
• Własnoręczny podpis.

Przy konsumenckich 14 dniach przyczyny podawać nie musisz. Gdy odstępujesz z powodu zwłoki albo wady, opisz ją krótko i konkretnie.

Najczęstsze błędy

• Pomylone pismo. Wypowiedzenie złożone zamiast odstąpienia zamyka umowę na przyszłość i nie odzyskasz tego, co już zapłaciłeś.
• Liczenie terminu od dnia zakupu. Przy rzeczach zegar rusza od odebrania paczki (art. 28), a nie od opłacenia zamówienia.
• Wiara, że 14 dni obowiązuje w sklepie stacjonarnym. Tam o zwrocie decyduje regulamin sprzedawcy.
• Odesłanie paczki bez pisma. Sam zwrot bywa kwestionowany; najpierw złóż oświadczenie, potem wyślij towar.
• Przeoczony art. 38. Rzecz szyta na miarę czy otwarte zapieczętowane kosmetyki zwykle wypadają z prawa do odstąpienia.
• Zużycie towaru. Odpowiadasz za spadek wartości, jeśli korzystałeś z rzeczy ponad to, co konieczne do sprawdzenia jej charakteru, cech i działania (art. 34 ust. 4).
• Brak numeru konta w piśmie. Bez niego zwrot pieniędzy potrafi się niepotrzebnie przeciągnąć.

Oświadczenie ułoży za Ciebie generator

Odpowiedz na kilka pytań, a Prawomat złoży gotowe pismo z właściwą podstawą prawną, danymi umowy, terminem zwrotu i numerem rachunku. Tobie zostanie je wydrukować, podpisać i wysłać.