Oświadczenie kolizji

Stuknięcie na parkingu, wjechanie w tył na światłach, otarte lusterka. Blacha wygięta, wszyscy cali, a Wy stoicie między autami i zastanawiacie się, czy dzwonić po patrol. W takiej sytuacji zwykle wystarczy spisać wspólne oświadczenie o zdarzeniu drogowym i rozjechać się w swoje strony.

Ten artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Dotyczy prawa polskiego.

Napisz oświadczenie o kolizji

Kiedy wystarczy oświadczenie, a kiedy dzwonicie po policję

Dokument podpisujecie razem, dlatego patrzymy tu na zdarzenie z obu perspektyw. Papier ma sens wtedy, gdy skończyło się na blasze, nikt nie ma obrażeń, a wina jest bezsporna.

Policję wezwijcie bezwzględnie, gdy ktoś jest ranny lub zabity. Zdarzenie przestaje być wtedy kolizją i staje się wypadkiem. Jeżeli obrażenia naruszyły czynności narządu ciała na dłużej niż 7 dni (art. 157 § 1 Kodeksu karnego), sprawca odpowiada karnie za wypadek w komunikacji (art. 177 § 1 k.k.), a przy śmierci lub ciężkim uszczerbku na zdrowiu jeszcze surowiej (art. 177 § 2 k.k.). Kartka niczego tu nie załatwi.

Po służby sięgnijcie też przy sporze o winę, podejrzeniu alkoholu, ucieczce kierowcy, braku ważnego OC, danych wyglądających na zmyślone albo uszkodzeniu cudzego mienia, choćby latarni.

Krok po kroku na miejscu kolizji

Kolejność działań wyznacza Prawo o ruchu drogowym (art. 44 ust. 1). Zatrzymujesz pojazd, nie powodując zagrożenia. Zabezpieczasz miejsce: światła awaryjne, kamizelka, trójkąt. Jeżeli nie ma zabitego ani rannego, usuwasz auto z drogi, żeby nie tamowało ruchu. Na żądanie drugiego uczestnika podajesz swoje dane, dane właściciela lub posiadacza pojazdu oraz zakład ubezpieczeń, w którym masz OC. Gdy ktoś ucierpiał, obowiązki są inne: pomoc, pogotowie, policja, żadnego zacierania śladów (art. 44 ust. 2).

Zanim odsuniecie samochody, zróbcie zdjęcia. Ustawienie pojazdów względem siebie i względem pasów, uszkodzenia z bliska i z daleka, obie tablice rejestracyjne, znaki, sygnalizacja, ślady hamowania. Jedno ujęcie całej sceny bywa cenniejsze niż dziesięć zbliżeń na wgniecenie. Od świadków weźcie imię, nazwisko i telefon od razu, bo za dwa tygodnie nikt ich już nie odnajdzie.

Wspólne oświadczenie o zdarzeniu drogowym zamiast kartki

Zwykła kartka utrwala wersję jednej osoby. Wspólne oświadczenie o zdarzeniu drogowym to gotowy druk, który Polska Izba Ubezpieczeń udostępnia do pobrania w wersji polskiej i polsko-angielskiej, przyjmowany w krajach Unii Europejskiej i przez polskich ubezpieczycieli. Prowadzi obu kierowców po rubrykach: dane, pojazdy, polisy, okoliczności, szkic, uwagi. Obie strony podpisują ten sam dokument i każda zabiera swój egzemplarz.

Druk nie pozwala zapomnieć o tym, o czym w stresie zapomina każdy: o numerze polisy, VIN, godzinie i kierunku jazdy. Szkic i zaznaczone okoliczności mówią likwidatorowi więcej niż zdanie o tym, że doszło do zderzenia. Wydrukuj go zawczasu i trzymaj w schowku.

Co powinno zawierać oświadczenie o kolizji

• Datę, godzinę i dokładne miejsce: ulicę, numer drogi albo parking.
• Dane obu kierowców: imię i nazwisko, adres, PESEL, numer i kategorię prawa jazdy, telefon.
• Dane posiadaczy pojazdów, jeżeli za kierownicą siedział ktoś inny.
• Dane obu pojazdów: markę, model, numer rejestracyjny, VIN.
• Nazwę zakładu ubezpieczeń i numer polisy OC każdego z pojazdów.
• Opis manewru, kierunki jazdy i miejsce uderzenia.
• Wykaz widocznych uszkodzeń w obu autach, bez zamykania zakresu szkody.
• Szkic sytuacyjny i miejsce na uwagi drugiego kierowcy.
• Dane świadków oraz czytelne podpisy obu stron pod dwoma egzemplarzami.

Poszkodowany: droga od podpisu do wypłaty

Tu zaczyna się część, o której na miejscu zdarzenia zwykle nikt nie myśli. Jako poszkodowany kierujesz roszczenie wprost do zakładu ubezpieczeń sprawcy (art. 19 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych). Zgłaszasz szkodę online, telefonicznie albo w oddziale, dołączasz oświadczenie, zdjęcia i dane pojazdów. Pieniądze przelewa ubezpieczyciel sprawcy. Kto podpisuje taki dokument po stronie winnego i co go to kosztuje, opisuje oświadczenie sprawcy szkody.

Wątpisz w polisę sprawcy? Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny prowadzi rejestr umów OC i udostępnia online informację o tym, czy pojazd był ubezpieczony i w jakim zakładzie, bez danych osobowych posiadacza (art. 104 ust. 9). Wystarczy numer rejestracyjny albo VIN, a udostępnianie danych jest bezpłatne (art. 104 ust. 7). Imienia, nazwiska i adresu posiadacza pojazdu Fundusz nie poda, dopóki nie wykażesz interesu prawnego (art. 104 ust. 1 pkt 1).

Ubezpieczyciel wypłaca odszkodowanie w 30 dni od zgłoszenia szkody (art. 14 ust. 1). Gdy wyjaśnienie okoliczności w tym terminie okaże się niemożliwe, ma 14 dni od dnia, w którym stało się to możliwe, najpóźniej 90 dni od zgłoszenia, a bezsporną część wypłaca już w pierwszym terminie (art. 14 ust. 2). Odmowa albo kwota niższa od żądanej wymaga pisma z podstawą prawną i pouczeniem o drodze sądowej (art. 14 ust. 3).

Masz autocasco? Możesz naprawić auto z własnej polisy i zostawić rozliczenie ubezpieczycielom. AC jest dobrowolne, więc wszystko wynika z ogólnych warunków umowy: udział własny, amortyzacja części, wpływ na zniżki.

Sprawca bez OC albo zbiegły to zadanie dla Funduszu. Roszczenie zgłaszasz przez którykolwiek zakład ubezpieczeń oferujący OC komunikacyjne, a ten nie może odmówić przyjęcia zgłoszenia (art. 108 ust. 1). Zakład zbiera dokumentację i przesyła ją do Funduszu, który zaspokaja roszczenie w 30 dni od otrzymania akt szkody (art. 109 ust. 1). Zakres pomocy zależy od tego, czy sprawcę ustalono. Kierowca znany, lecz bez polisy: Fundusz odpowiada za szkody na osobie i w mieniu (art. 98 ust. 1 pkt 3 lit. a). Kierowca nieustalony: szkody na osobie pokrywa zawsze, a uszkodzone auto tylko wtedy, gdy ktoś zginął albo doznał naruszenia czynności narządu ciała trwającego dłużej niż 14 dni, i pomniejsza wypłatę o równowartość 300 euro (art. 98 ust. 1 pkt 1 i 2). Po ucieczce z parkingu, gdy nikomu nic się nie stało, za samą blachę Fundusz nie zapłaci.

Najczęstsze błędy i pułapki

• Sprawca podpisuje, a po tygodniu odwołuje. Dokument zostaje dowodem w postępowaniu, choć uznanie roszczenia przez ubezpieczonego nie wiąże zakładu, który wcześniej się na nie nie zgodził (art. 21 ust. 1). O odpowiedzialności rozstrzyga własna likwidacja ubezpieczyciela.
• Dane wzięte na słowo. Sfotografuj dowód osobisty, prawo jazdy i dowód rejestracyjny, a numer polisy przepisz z dokumentu.
• Podpis pod zdaniem zamykającym zakres szkody, w stylu uszkodzenia ograniczają się do zderzaka. Prawdziwy rachunek widać dopiero po rozebraniu auta w serwisie.
• Odjazd, zanim spisaliście komplet danych. Bez numeru polisy i nazwy ubezpieczyciela nie ruszy żadna likwidacja.
• Brak szkicu i zdjęć. Za miesiąc zostanie samo słowo przeciw słowu.
• Ból karku następnego dnia zbywany machnięciem ręki. Szkodę na osobie zgłaszasz jako odrębne roszczenie, także później, bo termin z art. 14 ust. 1 biegnie od dnia jej zgłoszenia. Przy poważniejszych obrażeniach zawiadom policję, bo to już wypadek. Pozostałe pisma po zdarzeniu drogowym znajdziesz wśród oświadczeń.

Prawomat spisze to za Was

Odpowiedz w generatorze na kilka pytań o kierowców, pojazdy, polisy i przebieg zdarzenia. Dostaniesz gotowe oświadczenie o kolizji z rubrykami dla obu stron, wykazem uszkodzeń oraz miejscem na szkic i podpisy.