Zgłoszenie mobbingu pracodawcy

Ten artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Dotyczy prawa polskiego.

Kiedy pisemne zgłoszenie do pracodawcy ma sens

Od pół roku przełożony wykreśla Cię z listy uczestników spotkań, odbiera zadania w połowie i komentuje Twoją pracę przy całym zespole. Albo osoba z sąsiedniego pokoju od miesięcy wrzuca na firmowy czat żarty pod Twoim adresem, a reszta zespołu przestała pisać do Ciebie bezpośrednio.

Pierwszym adresatem jest pracodawca. Urząd wchodzi do gry dopiero później. To pracodawca ma ustawowy obowiązek przeciwdziałania mobbingowi (art. 94(3) § 1 Kodeksu pracy), a obowiązek ten realnie rusza dopiero wtedy, gdy firma o sprawie wie. Pismo z datą i podpisem dowodzi, że wiedziała.

Czym jest mobbing dzisiaj i co zmienia 5 listopada 2026 r.

W brzmieniu obowiązującym dziś art. 94(3) § 2 Kodeksu pracy stanowi: „Mobbing oznacza działania lub zachowania dotyczące pracownika lub skierowane przeciwko pracownikowi, polegające na uporczywym i długotrwałym nękaniu lub zastraszaniu pracownika, wywołujące u niego zaniżoną ocenę przydatności zawodowej, powodujące lub mające na celu poniżenie lub ośmieszenie pracownika, izolowanie go lub wyeliminowanie z zespołu współpracowników”.

Ta definicja przestaje obowiązywać 5 listopada 2026 r. Ustawa z 19 czerwca 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 1046) zastępuje cały art. 94(3) nowym brzmieniem. Wystarczy wtedy uporczywe nękanie, bez wymogu długotrwałości i bez katalogu skutków. Nowy § 3 wyłącza zachowania incydentalne, nowy § 7 obejmuje mobbingiem zachowania, choćby ich celem nie było uporczywe nękanie, a nowy § 8 wskazuje jako sprawcę także podwładnego oraz osobę wykonującą pracę na innej podstawie niż stosunek pracy. Pismo składane dziś opiera się na brzmieniu dotychczasowym.

Pieniądze zasądza sąd pracy. Dziś jest to zadośćuczynienie za rozstrój zdrowia wywołany mobbingiem (§ 3) oraz odszkodowanie nie niższe niż minimalne wynagrodzenie za pracę, gdy pracownik doznał mobbingu albo wskutek niego rozwiązał umowę (§ 4). Po zmianie zadośćuczynienie nie może być niższe niż sześciokrotność minimalnego wynagrodzenia (nowy § 11).

Komu je złożyć i jak

Adresatem jest pracodawca: zarząd, właściciel firmy albo osoba wskazana w wewnętrznej procedurze antymobbingowej. Jeżeli opisywane zachowania pochodzą od Twojego bezpośredniego przełożonego, kieruj pismo o szczebel wyżej. Złóż je za potwierdzeniem odbioru albo wyślij ze służbowej skrzynki i zachowaj kopię z datą.

Od 5 listopada 2026 r. dochodzi art. 94(3a) Kodeksu pracy: pracodawca zatrudniający co najmniej 10 pracowników ustala reguły, procedury i częstotliwość działań antymobbingowych w regulaminie uzgadnianym z zakładowymi organizacjami związkowymi, a gdy uzgodnienia zabraknie w ciągu 30 dni, ustala jego treść sam. Dziś taki dokument bywa dobrowolny, więc zajrzyj do regulaminu pracy, zanim wybierzesz adresata.

Gdy pracodawca nie zrobi nic, osobną drogą jest skarga do inspekcji pracy. Słowo „mobbing” w ustawie o Państwowej Inspekcji Pracy nie pada ani razu, więc o samym mobbingu i o pieniądzach rozstrzyga sąd pracy. Gotowe pismo ułożysz w generatorze albo zajrzyj do pozostałych wzorów zawiadomień.

Co powinno zawierać

Kodeks pracy nie narzuca formy ani treści takiego zgłoszenia. Poniższa lista wynika z praktyki i z tego, co waży później przed sądem:

• Twoje dane, stanowisko i dział oraz oznaczenie adresata.
• Oś czasu: data każdego zdarzenia, miejsce, kto się zachował i w jaki sposób. Konkret zamiast ocen.
• Imiona i nazwiska świadków oraz osoby, której zgłoszenie dotyczy.
• Dowody w załącznikach: wydruki maili, zrzuty wiadomości, grafiki, notatki służbowe.
• Skutki zdrowotne, jeżeli wystąpiły, wraz z zaświadczeniami lekarskimi.
• Wyraźne żądanie: wszczęcie postępowania wyjaśniającego i doprowadzenie do zaprzestania opisanych zachowań.
• Data i podpis.

Najczęstsze błędy

• Zgłoszenie ustne. Bez pisma pracodawca powie, że o niczym nie wiedział, a Ty nie wykażesz daty.
• Opis samych emocji. Bez dat, nazwisk i cytatów nikt takiego pisma nie zweryfikuje.
• Nazwanie mobbingiem jednej awantury. Dzisiejszy przepis wymaga nękania uporczywego i długotrwałego, a nowy § 3 wprost wyłączy zachowania incydentalne.
• Zwlekanie latami. Roszczenia ze stosunku pracy przedawniają się po 3 latach od dnia wymagalności (art. 291 § 1 Kodeksu pracy).
• Skasowanie dowodów przy odejściu. Razem ze służbowym kontem znikają maile i historia czatu.