Wniosek urlop tacierzyński

Słowo tacierzyński powstało w mowie potocznej, przez przerobienie macierzyńskiego na ojca. W Kodeksie pracy nie występuje ani razu. Ojciec, który chce wziąć wolne po narodzinach dziecka, sięga po jedno z trzech uprawnień, a każde z nich ma własną nazwę ustawową, własny wymiar i własny termin wyprzedzenia.

Ten artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Dotyczy prawa polskiego.

Co kryje potoczna nazwa

W rozmowie tacierzyńskim nazywa się dwie zupełnie różne rzeczy. Część osób ma na myśli dwutygodniowe wolne przysługujące wyłącznie ojcu. Inni mówią tak o sytuacji, w której matka skraca swój urlop macierzyński, a ojciec dobiera resztę. Do tego dochodzi urlop rodzicielski, z którego ojciec korzysta na własnym koncie. Dopóki nie nazwiesz swojej sytuacji, nie wiesz, którego przepisu szukasz.

Kadry potrzebują nazwy ustawowej i numeru artykułu. Pismo, w którym podstawą prawną jest urlop tacierzyński, wskazuje przepis nieistniejący, a osoba przyjmująca dokument nie ma jak go zweryfikować.

Trzy instytucje i trzy terminy

Poniżej nazwa ustawowa, przepis i wyprzedzenie, z jakim składa się wniosek:

• Urlop ojcowski, art. 182(3) Kodeksu pracy: do 2 tygodni, do ukończenia przez dziecko 12 miesiąca życia, wniosek na 7 dni przed startem. Rozwija to wniosek o urlop ojcowski.
• Część urlopu macierzyńskiego przejęta po matce, art. 180 § 4 pkt 1 oraz § 9 Kodeksu pracy: matka rezygnuje z reszty dopiero po wykorzystaniu co najmniej 14 tygodni po porodzie, a ojciec wnioskuje na 14 dni przed.
• Urlop rodzicielski, art. 182(1a) i art. 182(1d) § 1 Kodeksu pracy: pula liczona łącznie dla obojga rodziców, z czego 9 tygodni należy wyłącznie do ojca, wniosek na 21 dni przed. Opisuje go wniosek o urlop macierzyński i rodzicielski.

Przy każdym z tych trzech wniosków pracodawca jest związany.

Każdy z nich składasz w postaci papierowej lub elektronicznej.

Wymienione uprawnienia nie wykluczają się nawzajem. Ojciec może wykorzystać wszystkie trzy, w różnych momentach pierwszych lat życia dziecka.

Jak układa się to w czasie

Typowy przebieg pierwszego roku wygląda tak. Tuż po powrocie dziecka ze szpitala ojciec bierze pierwszy tydzień urlopu ojcowskiego. Matka wybiera swój urlop macierzyński, a po co najmniej czternastu tygodniach od porodu może zrezygnować z reszty i wrócić do pracy. Wtedy pozostałe tygodnie macierzyńskiego przechodzą na ojca. Osobno stoi pula rodzicielska, w której dziewięć tygodni należy do ojca i przepada, jeżeli ich nie wykorzysta. Drugi tydzień ojcowskiego może poczekać na dowolny moment przed pierwszymi urodzinami dziecka.

Kolejność nie jest narzucona. Każdy z trzech wniosków ma własny termin wyprzedzenia i własną datę startu, więc planuje się je osobno. Jednym pismem nie załatwisz wszystkich trzech.

Gdy pismo nazywa urlop po potocznemu

Kadry muszą zakwalifikować nieobecność do konkretnego uprawnienia, żeby ustalić wymiar, sprawdzić dochowanie terminu i przekazać dane do wypłaty zasiłku. Bez nazwy ustawowej i numeru artykułu zrobią to na wyczucie albo odeślą pismo do uzupełnienia. Przy siedmiodniowym wyprzedzeniu nie ma zapasu czasu na drugą rundę korespondencji. Ta sama uwaga dotyczy zapytania sformułowanego jako wniosek na urlop tacierzyński. Przyimek niczego nie zmienia, bo dokument i tak musi wskazać instytucję i przepis.

Który wniosek pasuje do Twojej sytuacji

• Chcesz być w domu przez pierwsze dni po powrocie żony ze szpitala: urlop ojcowski.
• Matka wraca do pracy, zanim wyczerpie swój wymiar: przejmujesz pozostałą część macierzyńskiego.
• Planujesz dłuższą opiekę, także po skończeniu macierzyńskiego: urlop rodzicielski.
• Myślisz o kilku latach przerwy dla obojga rodziców: to urlop wychowawczy z art. 186 Kodeksu pracy, osobna instytucja, dostępna dla obojga rodziców.

Same pieniądze reguluje ustawa zasiłkowa z 1999 r. Wysokości świadczenia w Kodeksie pracy nie znajdziesz, a wniosek urlopowy i wniosek o zasiłek macierzyński to dwa osobne pisma.

Co powinno znaleźć się w piśmie

Niezależnie od wybranej podstawy w dokumencie znajdą się: Twoje dane i stanowisko, dane pracodawcy, miejscowość i data, nazwa ustawowa urlopu wraz z artykułem, dane dziecka i data jego urodzenia, dokładny okres od-do oraz podpis. Przy urlopie ojcowskim dołącz skrócony odpis aktu urodzenia dziecka. Przy przejęciu części macierzyńskiego dołącz dowód, że matka złożyła u swojego pracodawcy oświadczenie o rezygnacji, bo bez tego Twój wniosek nie ma czego dotyczyć. Przy urlopie rodzicielskim wskaż, którą z maksymalnie pięciu części wykorzystujesz, bo od liczby złożonych wniosków zależy podział całej puli.

Listę załączników do wszystkich trzech wniosków wyznaczają przepisy wykonawcze wydane na podstawie Kodeksu pracy. Pracodawca nie układa jej samodzielnie.

Wygeneruj właściwy wniosek w Prawomacie: wskazujesz sytuację, a narzędzie dobiera nazwę ustawową, podstawę prawną i termin. Pozostałe pisma dla rodziców zebraliśmy w dziale wniosek.

Najczęstsze błędy

• Wpisanie potocznej nazwy jako podstawy prawnej. Kadry szukają artykułu, a takiego artykułu w kodeksie nie ma.
• Przeniesienie terminu z jednego urlopu na drugi. Siedem, czternaście i dwadzieścia jeden dni pochodzi z trzech różnych przepisów.
• Zwlekanie z urlopem ojcowskim. Granicą jest ukończenie przez dziecko 12 miesiąca życia.
• Założenie, że matka odda cały macierzyński. Ma prawo zrezygnować dopiero po wykorzystaniu co najmniej 14 tygodni po porodzie.
• Traktowanie trzech urlopów jak jednego. Wykorzystanie ojcowskiego niczego nie odbiera z puli rodzicielskiej.