Pozew o podwyższenie alimentów

Alimenty ustalono kilka lat temu i wtedy jakoś wystarczały - a od tego czasu wszystko podrożało: czynsz, jedzenie, korepetycje, leki. Tylko kwota na koncie dziecka została ta sama. Dobra wiadomość jest taka, że alimentów nie zasądza się „raz na zawsze”. Gdy realnie zmieniły się okoliczności, możesz wnieść pozew o podwyższenie alimentów i sąd ustali nową, wyższą kwotę. W tym artykule pokazujemy, kiedy masz do tego prawo, co musisz udowodnić, co wpisać w pozwie i jak złożyć go bez opłaty sądowej.

Kiedy można żądać podwyższenia alimentów

Podstawą jest art. 138 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego: w razie zmiany stosunków można żądać zmiany wysokości alimentów. Nie musisz czekać, aż minie określona liczba lat od poprzedniego wyroku - liczy się to, czy między dawnym a obecnym stanem doszło do istotnej zmiany.

Zmiana stosunków idzie dwiema drogami:

• wzrost usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego - dziecko poszło do szkoły lub na studia, doszły korepetycje, leczenie, rehabilitacja, droższe utrzymanie;
• poprawa możliwości zobowiązanego - rodzic płacący dostał lepszą pracę, podwyżkę albo dodatkowe źródło dochodu.

Wystarczy jedna z nich. Punktem odniesienia jest zawsze moment, w którym ustalono dotychczasowe alimenty - czy to wyrokiem, czy ugodą.

Co musisz udowodnić

To jest sedno sprawy o podwyższenie i najczęstszy powód, dla którego pozwy przegrywają. Sąd nie ustala alimentów od nowa „z powietrza” - porównuje wtedy z teraz. Twoim zadaniem jest pokazać, co konkretnie się zmieniło od ostatniego orzeczenia.

W praktyce zestawiasz dwie sytuacje: ile kosztowało utrzymanie dziecka w dniu poprzedniego wyroku, a ile kosztuje dziś - albo jak od tamtej pory wzrosły dochody zobowiązanego. Sama wysokość alimentów wynika z dwóch wartości: usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz możliwości zarobkowych i majątkowych zobowiązanego (art. 135 KRiO). Jak dokładnie liczy się tę kwotę, opisujemy w tekście o pozwie o alimenty.

Dowody, które warto zebrać: rachunki i faktury (leczenie, edukacja, mieszkanie), zaświadczenia ze szkoły lub poradni, a jeśli argumentem jest wzrost dochodów drugiego rodzica - wszystko, co świadczy o jego poprawionej sytuacji. Same twierdzenia bez dokumentów to za mało.

Co musi zawierać pozew

Pozew o podwyższenie alimentów to pismo procesowe z elementami z art. 187 KPC. Powinien zawierać:

• oznaczenie sądu oraz dane powoda i pozwanego (dziecko reprezentuje rodzic jako przedstawiciel ustawowy);
• wartość przedmiotu sporu - przy świadczeniach powtarzających się jest to suma żądanej podwyżki za jeden rok, czyli dwunastokrotność różnicy między kwotą dotychczasową a żądaną;
• dokładnie określone żądanie - z jakiej kwoty na jaką podwyższyć alimenty i od kiedy (np. z 800 zł na 1300 zł miesięcznie);
• uzasadnienie ze wskazaniem, jak zmieniły się stosunki od poprzedniego orzeczenia, poparte dowodami;
• wniosek o zabezpieczenie alimentów na czas procesu, jeśli chcesz wyższą kwotę już teraz.

Dołącz odpis poprzedniego wyroku lub ugody - to on wyznacza punkt odniesienia dla całej sprawy.

Gdzie złożyć, ile to kosztuje i zabezpieczenie

Pozew składasz do sądu rejonowego - wydziału rodzinnego i nieletnich. W sprawach alimentacyjnych obowiązuje właściwość przemienna: powód może wybrać sąd według swojego miejsca zamieszkania (art. 32 KPC), więc zwykle sprawę prowadzi się blisko dziecka, a nie tam, gdzie mieszka zobowiązany.

Nie płacisz za to nic. Osoba dochodząca alimentów - w tym ich podwyższenia - jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy ustawy (art. 96 ust. 1 pkt 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych). Nie składasz osobnego wniosku o zwolnienie z kosztów.

Dwie rzeczy działają na Twoją korzyść w czasie. Po pierwsze, zabezpieczenie (art. 753 KPC) - sąd może ustalić tymczasową, podwyższoną kwotę płatną co miesiąc do czasu wyroku, często już na pierwszym posiedzeniu. Po drugie, wyrok podwyższający alimenty ma rygor natychmiastowej wykonalności (art. 333 §1 KPC), więc obowiązuje od ogłoszenia, bez czekania na uprawomocnienie.

Najczęstsze błędy

• Brak wykazania, co się zmieniło. To najczęstszy powód oddalenia pozwu - sąd musi zobaczyć różnicę między „wtedy” a „teraz”, nie samo przekonanie, że jest drogo.
• Mylenie podwyższenia z pierwszym pozwem o alimenty. Jeśli alimentów nikt jeszcze nie zasądził, składasz zwykły pozew o alimenty, a nie pozew o podwyższenie.
• Żądanie bez konkretów. Trzeba wpisać kwotę „od” i „do” oraz datę, od której ma obowiązywać wyższe świadczenie.
• Pominięcie wniosku o zabezpieczenie. Bez niego czekasz na podwyżkę aż do wyroku, choć mogłaby działać już w trakcie sprawy.
• Brak dowodów. Twierdzenia bez rachunków, faktur i zaświadczeń rzadko przekonują sąd.

Napisz pozew z Prawomatem

Nie musisz układać pozwu od zera ani zgadywać, które elementy są obowiązkowe. Generator Prawomat poprowadzi Cię przez pytania i przygotuje gotowe pismo do pobrania. Jeśli alimentów jeszcze w ogóle nie zasądzono, zacznij od pozwu o alimenty. A jeśli chcesz najpierw zrozumieć całą procedurę krok po kroku, przeczytaj poradnik jak zwiększyć alimenty na dziecko. Więcej rodzajów pozwów znajdziesz w dziale Pozew.

Ten artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Dotyczy prawa polskiego.