Wypowiedzenie umowy cywilnoprawnej - wzór

Pod hasłem umowy cywilnoprawnej kryją się trzy różne kontrakty: zlecenie, umowa o świadczenie usług i umowa o dzieło. Wszystkie opisuje Kodeks cywilny, dlatego nie znajdziesz tu etatowej ochrony ani sztywnego okresu wypowiedzenia znanych z Kodeksu pracy. Zanim napiszesz pismo, ustal, który z tych typów masz w ręku, bo od tego zależy, czy w ogóle mówimy o wypowiedzeniu, czy raczej o odstąpieniu.

Ten artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Dotyczy prawa polskiego.

Napisz wypowiedzenie umowy

Kiedy można wypowiedzieć umowę cywilnoprawną

Powody bywają prozaiczne: przenosisz obsługę księgową do innej firmy, rezygnujesz z korepetycji, kończysz współpracę z grafikiem albo to druga strona przestała wywiązywać się z ustaleń. Sedno leży jednak gdzie indziej - w tym, jaką umowę podpisałeś.

Zlecenie oraz umowę o świadczenie usług (na przykład sprzątanie, doradztwo, opiekę) można wypowiedzieć w każdym czasie. Umowa o dzieło działa odmiennie: to umowa rezultatu, więc zwykle jej się nie wypowiada, tylko od niej odstępuje. Osobno traktuj umowę o pracę, którą reguluje Kodeks pracy, ma własne okresy i tryby, i mimo potocznej nazwy nie należy do umów cywilnoprawnych.

Gdy nie masz pewności co do typu, spójrz na przedmiot: staranne działanie wskazuje na zlecenie lub usługi, a konkretny, sprawdzalny efekt - na dzieło.

Podstawa prawna - Kodeks cywilny (art. 746, 750, 644)

Przy zleceniu rządzi art. 746 Kodeksu cywilnego: każda ze stron może wypowiedzieć umowę w każdym czasie. Przy zleceniu odpłatnym wypowiedzenie bez ważnego powodu rodzi jednak obowiązek naprawienia szkody drugiej stronie, a prawa do wyjścia z ważnych powodów nie da się z góry wyłączyć (art. 746 § 3). Szczegóły rozliczenia opisuje strona o wypowiedzeniu umowy zlecenia.

Umowa o świadczenie usług, której kodeks nie reguluje osobno, korzysta z tych samych zasad - art. 750 każe stosować do niej przepisy o zleceniu odpowiednio. Wypowiadasz ją więc tak jak zlecenie.

Umowa o dzieło rządzi się inną logiką. Dopóki dzieło nie jest ukończone, zamawiający może od umowy odstąpić, płacąc umówione wynagrodzenie pomniejszone o oszczędności wykonawcy (art. 644). Przy zwłoce wolno odstąpić bez wyznaczania dodatkowego terminu (art. 635), a przy wadliwym wykonaniu - dopiero po bezskutecznym wezwaniu do poprawy (art. 636). Więcej znajdziesz na stronie o umowie o dzieło.

Sam okres i tryb najczęściej wynikają z treści umowy - to ona jest pierwszym źródłem, a kodeks wchodzi tam, gdzie umowa milczy.

Jak i w jakiej formie złożyć wypowiedzenie

Pismo kierujesz do drugiej strony umowy, na adres z kontraktu lub z rejestru (CEIDG, KRS). Formę dyktuje sama umowa. Jeśli zawarto ją na piśmie, w formie dokumentowej albo elektronicznej, wypowiedzenie wymaga co najmniej formy dokumentowej - wystarczy e-mail z jednoznacznym oświadczeniem (art. 77 § 2 Kodeksu cywilnego). Gdy umowa zastrzega formę pisemną z podpisem, dochowaj jej. Oświadczenie zaczyna działać z chwilą, gdy dotrze do adresata w sposób pozwalający zapoznać się z treścią (art. 61), dlatego wyślij je tak, by mieć dowód doręczenia: list polecony za potwierdzeniem odbioru albo kanał ustalony w umowie.

Co powinno zawierać wypowiedzenie

Urzędowego wzoru nie ma, ale skuteczne pismo zawiera:

• dane obu stron - imię i nazwisko lub nazwę, adresy oraz PESEL lub NIP;
• oznaczenie umowy - jej rodzaj (zlecenie, usługi, dzieło), numer i datę zawarcia;
• jednoznaczne oświadczenie o wypowiedzeniu albo odstąpieniu wraz z trybem;
• podstawę - art. 746, 750 albo 644 Kodeksu cywilnego, zależnie od typu umowy;
• termin - dzień, z którym umowa się rozwiąże;
• rozliczenie za wykonaną część i zwrot powierzonych rzeczy;
• miejscowość, datę i podpis osoby składającej pismo.

Najczęstsze błędy

• Traktowanie zlecenia jak etatu - odliczanie dwóch tygodni czy oczekiwanie świadectwa pracy nie ma podstaw w Kodeksie cywilnym.
• Wypowiadanie umowy o dzieło - tę umowę kończy odstąpienie, a klasyczne wypowiedzenie z okresem tu nie działa.
• Powołanie złego przepisu - inny artykuł rządzi zleceniem, inny dziełem; błędna podstawa osłabia całe pismo.
• Rezygnacja bez ważnego powodu przy umowie odpłatnej - odejście jest skuteczne, ale grozi odpowiedzialnością odszkodowawczą (art. 746).
• Zignorowanie zapisów umowy - to ona ustala okres i formę wypowiedzenia, kodeks wchodzi dopiero tam, gdzie umowa milczy.
• Brak dowodu doręczenia - bez niego trudno wykazać, od kiedy biegnie termin.

Nie wiesz, którą podstawę wybrać? Opisz swoją umowę po ludzku, a Prawomat rozpozna jej typ i przygotuje właściwe pismo - wypowiedzenie albo odstąpienie - gotowe do pobrania. Zajrzyj też do pozostałych wypowiedzeń umów.

Napisz wypowiedzenie umowy cywilnoprawnej