Wniosek o wydanie odpisu aktu małżeństwa

Ślub macie już za sobą, a odpis aktu małżeństwa dopiero teraz zaczyna być potrzebny w kolejnych sprawach. Poniżej w skrócie: jaki rodzaj wybrać, gdzie go załatwić i na co uważać. Ten artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Dotyczy prawa polskiego.

Kiedy przyda się odpis aktu małżeństwa

Do urzędów i sądów przedkładasz odpis aktu małżeństwa, bo sam akt zostaje w rejestrze stanu cywilnego. To o odpis składasz wniosek.

Po odpis sięgniesz najczęściej wtedy, gdy:

• składasz pozew o rozwód (sąd okręgowy wymaga odpisu skróconego aktu małżeństwa jako załącznika),
• zmieniasz nazwisko i aktualizujesz dokumenty albo wpis w księdze wieczystej,
• porządkujesz sprawy majątkowe i spadkowe, bo jako małżonek dziedziczysz z ustawy,
• bierzesz wspólny kredyt hipoteczny i bank prosi o potwierdzenie stanu cywilnego,
• załatwiasz coś za granicą i potrzebujesz wersji wielojęzycznej.

Rodzaje odpisu są trzy (art. 44 Prawa o aktach stanu cywilnego). Odpis skrócony to wersja codzienna, która wystarcza w większości spraw. Odpis zupełny oddaje pełną treść aktu wraz ze wszystkimi wzmiankami dodatkowymi, na przykład o rozwodzie, unieważnieniu czy zmianie nazwiska. Odpis wielojęzyczny (skrócony, na druku wielojęzycznym) oszczędzi ci tłumaczenia przysięgłego, gdy sprawę prowadzisz w innym kraju.

Podstawa prawna i termin

Odpisy wydaje kierownik urzędu stanu cywilnego na podstawie ustawy z 28 listopada 2014 r. Prawo o aktach stanu cywilnego. Prawo do odpisu ma osoba, której akt dotyczy, jej małżonek, wstępni i zstępni, rodzeństwo, przedstawiciel ustawowy i opiekun, a także każdy, kto wykaże interes prawny; dostają go również sąd, prokurator i organy administracji (art. 45 ust. 1).

Dalsza rodzina, narzeczony sprzed ślubu czy znajomy odpis otrzymają wyłącznie po wykazaniu interesu prawnego, czyli konkretnej sprawy wynikającej z przepisów, do której dokument jest im potrzebny.

Termin zależy od tego, gdzie leży akt. Jeżeli jest już w elektronicznym rejestrze stanu cywilnego, odpis dostaniesz w ciągu 7 dni, a przy nowszych małżeństwach zwykle od ręki. Starszy akt trzeba najpierw przenieść z papierowej księgi: do 7 dni roboczych w tym samym urzędzie, do 10 dni roboczych, gdy księgę prowadzi inny (art. 125).

Gdzie i jak złożyć wniosek

Nie musisz jechać do miejscowości, w której braliście ślub. Wniosek złożysz w dowolnym urzędzie stanu cywilnego w Polsce: osobiście, listownie albo przez internet na moj.gov.pl lub w aplikacji mObywatel, po zalogowaniu profilem zaufanym lub e-dowodem.

Uwaga na haczyk przy drodze online: elektronicznie sprawę załatwią tylko osoba, której akt dotyczy, jej małżonek, dzieci i rodzice (art. 45 ust. 2). Rodzeństwo czy dziadkowie muszą złożyć wniosek w urzędzie albo wysłać go pocztą.

Opłata skarbowa wynosi 22 zł za odpis skrócony (tyle samo za wielojęzyczny w wersji papierowej) i 33 zł za odpis zupełny. Jeśli działa za ciebie pełnomocnik, dopłacasz 17 zł za pełnomocnictwo. Pamiętaj, że po samym ślubie urząd wydaje z urzędu jeden bezpłatny odpis skrócony dla małżonków (art. 47). Każdy kolejny jest już płatny.

Przygotuj wniosek i zanieś go do najbliższego USC.

Co powinien zawierać wniosek

• Twoje dane: imię, nazwisko, adres, PESEL, telefon lub e-mail.
• Dane z aktu: imiona i nazwiska małżonków (w tym nazwisko rodowe), data i miejsce zawarcia małżeństwa.
• Rodzaj odpisu (skrócony, zupełny, wielojęzyczny) i liczba egzemplarzy.
• Twoje pokrewieństwo z osobą z aktu albo wskazanie interesu prawnego.
• Sposób odbioru: osobiście, pocztą albo na skrzynkę do e-Doręczeń.
• Data i podpis.

Najczęstsze błędy

Zły rodzaj odpisu. Do większości spraw wystarcza skrócony, ale gdy w akcie są wzmianki (rozwód, zmiana nazwiska) albo instytucja wyraźnie o to prosi, potrzebny jest zupełny. Zapytaj, zanim złożysz wniosek.

Jeden egzemplarz na kilka spraw. Sąd, bank i urząd chcą każdy swój oryginał. Policz instytucje i zamów tyle odpisów od razu, zamiast wracać po kolejne.

Wniosek online składany przez rodzeństwo. E-usługa jest dostępna węższemu kręgowi niż samo prawo do odpisu, więc takie pismo nie zostanie rozpoznane.

Literówka w nazwisku rodowym. Urzędnik odnajduje akt po danych z wniosku, a błąd w nazwisku panieńskim potrafi wydłużyć sprawę o kolejne dni.

Sprawy po śmierci bliskiej osoby opisujemy przy odpisie aktu zgonu, a rozstanie przy pozwie o rozwód. Więcej wzorów wniosków znajdziesz w naszym dziale.