Wniosek do komornika o zajęcie ruchomości

Ten artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Dotyczy prawa polskiego.

Kiedy wierzyciel wskazuje komornikowi ruchomości

Sprawa u komornika już się toczy, a egzekucja z rachunku nic nie przyniosła, bo konto świeci pustkami. Wiesz jednak, że dłużnik ma coś wartościowego: auto pod blokiem, naczepę na placu, maszynę w warsztacie. Wtedy piszesz do kancelarii pismo, w którym wskazujesz te rzeczy i wnosisz o ich zajęcie.

Tak samo bywa przy dłużniku rozliczającym się gotówką: wskazanie ruchomości jest jedynym sposobem, żeby postępowanie egzekucyjne ruszyło z miejsca. Pismo pisze wierzyciel. Obrona przed zajęciem ma własne wzory w dziale wnioski.

Co komornik może zająć: decyduje władanie

Do egzekucji z ruchomości komornik przystępuje przez ich zajęcie (art. 845 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego). Regułę przesądzającą resztę ustawa formułuje tak:

Zająć można ruchomości dłużnika będące w jego władaniu albo we władaniu samego wierzyciela, który do nich skierował egzekucję. Nie podlegają jednak zajęciu ruchomości, jeżeli z ujawnionych w sprawie okoliczności wynika, że nie stanowią one własności dłużnika.

art. 845 § 2 k.p.c.

Ten sam przepis dodaje, że rzeczy dłużnika trzymane u osoby trzeciej wolno zająć tylko za jej zgodą albo gdy przyzna, że należą do dłużnika. Praktyczny wniosek jest prosty: komornik pracuje na tym, kto rzecz faktycznie ma. Dlatego w piśmie opisujesz adres i osobę władającą, a kwestię tytułu prawnego zostawiasz organowi egzekucyjnemu.

Wyjątki warto znać z góry. Przy alimentach komornik zajmie rzeczy we władaniu osoby mieszkającej wspólnie z dłużnikiem także bez jej zgody, chyba że przedstawi ona dowód własności (art. 845 § 2(1) k.p.c.). Tytuł przeciwko jednemu małżonkowi wystarczy do zajęcia rzeczy z majątku wspólnego, a dalsze czynności wymagają już tytułu przeciwko obojgu (art. 845 § 2(4) k.p.c.). Sprzedaż rzeczy po zajęciu nie wpływa na bieg postępowania, bo egzekucję można prowadzić również przeciwko nabywcy (art. 848 k.p.c.). Komornik nie zajmie przy tym więcej, niż potrzeba na zaspokojenie należności i kosztów egzekucyjnych (art. 845 § 3 k.p.c.).

Właściciel zajętej rzeczy, który dłużnikiem nie jest, może przedstawić komornikowi niebudzący wątpliwości dowód na piśmie i doprowadzić do umorzenia postępowania w niezbędnym zakresie (art. 845 § 2(2) k.p.c.). Drugą drogą jest powództwo o zwolnienie przedmiotu spod egzekucji, opisane we wniosku o uchylenie zajęcia komorniczego; jeżeli wcześniej złożył skargę na zajęcie, miesięczny termin na ten pozew biegnie mu dopiero od doręczenia postanowienia oddalającego skargę (art. 845 § 2(3) k.p.c.).

Gdzie złożyć pismo i ile kosztuje zajęcie

Egzekucja z ruchomości należy do komornika ogólnej właściwości dłużnika (art. 844 § 1 k.p.c.). Gdy dłużnik nie ma w Polsce miejsca zamieszkania, siedziby ani oddziału, właściwy jest komornik sądu, w którego okręgu rzeczy się znajdują. Wykaz komorników z rewirami prowadzi Minister Sprawiedliwości.

Pismo kierujesz do kancelarii prowadzącej Twoją sprawę i podajesz sygnaturę Km. Opłaty stałej od wniosku o zajęcie ruchomości ustawa o kosztach komorniczych nie przewiduje. Gdy czynność powoduje wydatki, na przykład transport specjalistyczny albo przejazd poza siedzibę kancelarii, komornik uzależni ją od zaliczki wpłaconej przez wnoszącą stronę (art. 6 i art. 7 ust. 1 u.k.k.), a termin na wpłatę nie może być krótszy niż 7 dni od doręczenia wezwania (art. 7 ust. 3 i 4 u.k.k.).

Co powinno zawierać pismo

• oznaczenie komornika oraz sygnaturę akt Km;
• Twoje dane jako wierzyciela i dane dłużnika zgodne z tytułem wykonawczym;
• opis każdej rzeczy: marka, model, numer rejestracyjny albo seryjny;
• adres, pod którym rzecz stoi, i wskazanie, kto nią faktycznie włada;
• żądanie zajęcia, a jeśli chcesz przy nim być, także zajęcia w Twojej obecności (art. 850 k.p.c.);
• deklarację gotowości do wpłaty zaliczki, datę i podpis.

Numerów przepisów nie musisz znać na pamięć. Opisz swoją sytuację, a Prawomat ułoży gotowe pismo.

Po zajęciu: protokół, wycena, licytacja

Zajęcie polega na wpisaniu rzeczy do protokołu, którego odpis komornik doręcza dłużnikowi i nieobecnemu przy czynności wierzycielowi (art. 847 § 1 k.p.c.). Wartość szacuje od razu i oznacza w protokole (art. 853 § 1 k.p.c.), a powyżej 25 000 zł wzywa biegłego z urzędu (art. 853 § 4 k.p.c.).

Zajęte rzeczy zostają zwykle pod dozorem osoby, u której je zajęto (art. 855 § 1 k.p.c.), a niesprzedane wcześniej trafiają na licytację publiczną, obwieszczaną na tablicy ogłoszeń sądu rejonowego i na stronie Krajowej Rady Komorniczej (art. 867 § 1 i § 1(1) k.p.c.).

Najczęstsze błędy

• Budowanie pisma na własności zamiast na miejscu położenia rzeczy. Podstawą zajęcia jest władanie, więc adres i osoba władająca ważą więcej niż Twoje domysły o tytule prawnym.
• Liczenie na opłatę 200 zł od takiego wniosku. Ustawa o kosztach komorniczych takiej opłaty nie zna. Kwota 200 zł pełni w niej inną rolę, na przykład dolnej granicy opłaty obniżonej (art. 48 ust. 5 u.k.k.).
• Czekanie na rozpatrzenie wniosku w siedem dni. Takiego terminu nie ma. Siedem dni z art. 760 § 1(1) k.p.c. to czas na podjęcie niezbędnych czynności, a nie termin na dokonanie zajęcia.
• Kwestionowanie zaniżonej wyceny skargą. Właściwe są zastrzeżenia do oszacowania w ciągu trzech dni (art. 853 § 2 k.p.c.). Skarga na czynności komornika ma osobny, tygodniowy termin; wnosi się ją do komornika, a rozpoznaje sąd (skarga na komornika).
• Założenie, że po zajęciu dłużnik przestanie korzystać z rzeczy. Gdy dozór powierzono jemu albo mieszkającemu z nim członkowi rodziny, mają prawo zwykłego używania rzeczy, byleby nie straciła na wartości (art. 861 k.p.c.).