Wezwanie sąsiada do usunięcia drzew (gałęzi, korzeni)

Gałęzie sąsiada zwieszają się nad Twoim ogrodem i łamią Ci dachówki? Korzenie z jego drzewa podnoszą kostkę albo wchodzą w rury? Zanim sam sięgniesz po piłę, wyślij wezwanie. To pismo, w którym prosisz sąsiada o uporządkowanie gałęzi lub korzeni przechodzących na Twoją działkę i wyznaczasz mu na to konkretny termin, a przy okazji zabezpieczasz się na wypadek sporu.

Ten artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Dotyczy prawa polskiego.

Napisz wezwanie do usunięcia gałęzi

Kiedy wysłać wezwanie do usunięcia drzew lub gałęzi

Piszesz je wtedy, gdy drzewo lub krzew rosnący u sąsiada wchodzi na Twoją nieruchomość: gałęzie przewieszają się nad ogrodem, owoce spadają na Twoją stronę, a korzenie przerastają pod ogrodzeniem i uszkadzają nawierzchnię czy instalacje. Wezwanie ma dwa cele: skłonić sąsiada, żeby sam posprzątał problem, i dać Ci twardą podstawę, jeśli po dobroci się nie uda.

To pismo warto wysłać także wtedy, gdy planujesz skorzystać z prawa do samodzielnego obcięcia gałęzi. Przy gałęziach prawo wymaga, żebyś najpierw wyznaczył sąsiadowi termin, więc wezwanie nie jest tu grzecznościowe, tylko konieczne.

Podstawa prawna i termin

Kluczowy jest art. 150 Kodeksu cywilnego, czyli tak zwana samopomoc sąsiedzka. Korzenie przechodzące z sąsiedniego gruntu możesz obciąć i zachować dla siebie od razu, bez żadnego terminu. Z gałęziami i owocami zwieszającymi się nad Twoją działkę jest inaczej: najpierw musisz wyznaczyć sąsiadowi odpowiedni termin na ich usunięcie, i dopiero gdy bezskutecznie minie, wolno Ci je obciąć samemu. Dlatego właśnie potrzebne jest wezwanie. Uzupełnia to art. 149 Kodeksu cywilnego, który pozwala właścicielowi drzewa wejść na sąsiedni grunt, żeby usunąć zwieszające się gałęzie lub owoce, z obowiązkiem naprawienia ewentualnej szkody.

Przepisy nie podają sztywnej liczby dni. Termin ma być odpowiedni, czyli realnie wystarczyć na zorganizowanie i wykonanie prac. W praktyce często przyjmuje się około 14 dni od doręczenia pisma, a przy dużym drzewie lub poza sezonem warto dać więcej.

Gdy drzewo szkodzi poważniej, na przykład systematycznie zalewa Cię liśćmi ponad zwykłą miarę albo korzenie niszczą budynek, wchodzi w grę art. 144 Kodeksu cywilnego. Zakazuje on właścicielowi zakłócania korzystania z sąsiednich nieruchomości ponad przeciętną miarę. Na tej podstawie, w połączeniu z roszczeniem negatoryjnym z art. 222 § 2 Kodeksu cywilnego, możesz żądać przywrócenia stanu zgodnego z prawem i zaniechania naruszeń. O tym rozstrzyga jednak sąd.

Ważna granica: samopomoc obejmuje wyłącznie gałęzie i korzenie przechodzące na Twój grunt, a nie cały pień. Wycięcie całego drzewa rosnącego na cudzej działce jest wkroczeniem w cudzą własność. Co więcej, usunięcie drzewa często wymaga zezwolenia z ustawy o ochronie przyrody (art. 83), a osoba fizyczna usuwająca drzewo z własnej działki na cele niezwiązane z działalnością gospodarczą podlega procedurze zgłoszenia (art. 83f) powyżej określonych obwodów pnia. Nie doradzaj więc sąsiadowi nielegalnej wycinki i sam po nią nie sięgaj, bo grozi za nią administracyjna kara pieniężna.

Gdzie i jak je wysłać

Wezwanie kierujesz wprost do sąsiada, właściciela działki, na której rośnie drzewo. Najlepiej wyślij je listem poleconym za potwierdzeniem odbioru, żeby mieć dowód doręczenia i pewną datę, od której biegnie wyznaczony termin. Ten dowód jest istotny, bo to od upływu terminu zależy Twoje prawo do samodzielnego obcięcia gałęzi. Zachowaj kopię pisma oraz zdjęcia i szkic pokazujący, co i gdzie przechodzi na Twoją stronę.

Co powinno zawierać wezwanie

• Twoje dane oraz dane sąsiada i oznaczenie obu nieruchomości (adres, numer działki).
• Opis problemu: co przechodzi na Twój grunt (gałęzie, owoce, korzenie), z jakiego drzewa i jakie powoduje skutki.
• Wyraźne żądanie usunięcia gałęzi lub korzeni.
• Odpowiedni termin, liczony od doręczenia pisma.
• Zapowiedź skorzystania z prawa z art. 150 Kodeksu cywilnego, a przy poważniejszych szkodach z drogi sądowej.
• Podpis oraz załączniki: zdjęcia, szkic sytuacyjny.

Jeśli spór jest szerszy niż same gałęzie, zobacz wezwanie do zaprzestania naruszeń prawa własności. Inne pisma znajdziesz na stronie wezwań.

Najczęstsze błędy

• Obcięcie gałęzi bez wcześniejszego wyznaczenia terminu. Przy gałęziach art. 150 wymaga najpierw wezwania, inaczej narażasz się na zarzut samowoli.
• Wycięcie całego drzewa sąsiada. Samopomoc dotyczy tylko przewieszających się gałęzi i przechodzących korzeni, nie pnia rosnącego na cudzym gruncie.
• Pominięcie zezwolenia lub zgłoszenia z ustawy o ochronie przyrody, gdy w grę wchodzi usunięcie drzewa.
• Brak dowodu doręczenia. Bez niego trudno wykazać, kiedy zaczął biec termin.
• Ogólnikowy opis. Napisz, które konkretnie gałęzie lub korzenie i z którego drzewa mają zniknąć, dołącz zdjęcia.

Nie pisz tego od zera

Prawomat przeprowadzi Cię przez kilka pytań i złoży gotowe wezwanie do usunięcia gałęzi lub korzeni, z podstawą z art. 150 Kodeksu cywilnego i terminem dopasowanym do Twojej sytuacji.

Napisz wezwanie do usunięcia gałęzi