Odwołanie od wypowiedzenia umowy o pracę

Ten artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Dotyczy prawa polskiego.

Kiedy piszesz odwołanie

Dostałeś wypowiedzenie i uważasz, że jest nieuzasadnione albo narusza przepisy. Prawo daje Ci wtedy jedną drogę: zaskarżenie do sądu pracy (art. 44 Kodeksu pracy). Piszą je najczęściej pracownicy, którym firma wypowiedziała umowę bez realnej przyczyny, podała przyczynę pozorną, pominęła konsultację ze związkiem zawodowym albo zwolniła osobę objętą ochroną.

Ta sama ścieżka obejmuje zwolnienie dyscyplinarne, czyli rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia. Wtedy zamiast uznania wypowiedzenia za bezskuteczne żądasz przywrócenia do pracy albo odszkodowania (art. 56 Kodeksu pracy).

Jedno słowo bywa mylące. To “odwołanie” nie idzie do pracodawcy ani do żadnej wyższej instancji w firmie. To pozew, który składasz w sądzie.

Podstawa prawna i termin

Termin jest krótki i bezwzględny: 21 dni. Przy wypowiedzeniu liczysz je od dnia doręczenia pisma wypowiadającego umowę (art. 264 § 1 Kodeksu pracy), a przy zwolnieniu bez wypowiedzenia - od doręczenia zawiadomienia o rozwiązaniu (art. 264 § 2). Do końca 2016 roku terminy wynosiły 7 i 14 dni; od 2017 roku ujednolicono je do 21 dni, więc stary wzór z internetu potrafi wprowadzić w błąd.

Spóźnienie nie zawsze zamyka sprawę. Na wniosek pracownika sąd może przywrócić termin, jeśli uprawdopodobnisz, że uchybienie nastąpiło bez Twojej winy. Masz na to 7 dni od ustania przyczyny (art. 265 Kodeksu pracy).

Gdzie i jak złożyć

Pozew składasz do sądu rejonowego - sądu pracy. Sprawy o bezskuteczność wypowiedzenia, przywrócenie do pracy i odszkodowanie należą do sądu rejonowego niezależnie od wartości sporu (art. 461 § 1(1) Kodeksu postępowania cywilnego). Wybierasz sąd właściwy dla siedziby pracodawcy albo dla miejsca, w którym praca była wykonywana (art. 461 § 1).

Dobra wiadomość o kosztach: pracownik wnoszący powództwo jest zwolniony z opłat sądowych (art. 96 ust. 1 pkt 4 ustawy o kosztach sądowych). Ustawa robi tu jeden wyjątek i dotyczy on apelacji, nie pozwu: przy wartości przedmiotu sporu ponad 50 000 zł opłatę od apelacji pobiera się od pracownika i pracodawcy, liczoną wyłącznie od nadwyżki ponad 50 000 zł według art. 13 (powyżej 20 000 zł jest to 5 procent wartości).

Pismo złóż w biurze podawczym sądu albo wyślij listem poleconym - o zachowaniu terminu decyduje data nadania.

Czego możesz żądać

Sąd, uznając wypowiedzenie za wadliwe, może orzec (art. 45 § 1 Kodeksu pracy):

• bezskuteczność wypowiedzenia - gdy okres wypowiedzenia jeszcze biegnie;
• przywrócenie do pracy na poprzednich warunkach - gdy umowa już się rozwiązała;
• odszkodowanie - w wysokości wynagrodzenia za okres od 2 tygodni do 3 miesięcy, nie niższej niż za okres wypowiedzenia (art. 47(1)).

Nawet gdy żądasz przywrócenia, sąd może uznać je za niemożliwe lub niecelowe i zamiast tego zasądzić odszkodowanie (art. 45 § 2). Dlatego zwykle warto od razu wskazać żądanie ewentualne.

Co powinno zawierać

To pełnoprawny pozew, więc trzymaj się wymogów pisma procesowego:

• oznaczenie sądu i wydziału pracy;
• Twoje dane jako powoda i dane pracodawcy jako pozwanego, z adresami;
• wartość przedmiotu sporu;
• dokładne żądanie: bezskuteczność, przywrócenie albo odszkodowanie;
• uzasadnienie, czyli dlaczego wypowiedzenie jest nieuzasadnione lub wadliwe;
• dowody: umowa, pismo wypowiadające, korespondencja, świadkowie;
• podpis oraz odpis pozwu dla pracodawcy.

Dołącz kopię otrzymanego wypowiedzenia - to od jego doręczenia liczy się termin.

Najczęstsze błędy

• Przekroczenie 21 dni - najczęstsza i najkosztowniejsza pomyłka.
• Liczenie terminu od daty na piśmie, a nie od dnia jego doręczenia.
• Wysłanie odwołania do pracodawcy zamiast do sądu.
• Użycie starego wzoru z terminem 7 lub 14 dni.
• Brak konkretnych zarzutów - samo “nie zgadzam się” nie wystarczy, wskaż, co w wypowiedzeniu jest wadliwe.

Nie musisz układać pozwu od zera. Prawomat przeprowadzi Cię przez pytania o wypowiedzenie, żądanie i pracodawcę, a potem złoży gotowe pismo do pobrania. Więcej wzorów znajdziesz w dziale Odwołanie.

Napisz odwołanie