Zażalenie na postanowienie o odmowie udzielenia zabezpieczenia

Wniosek o zabezpieczenie sąd rozpoznaje zwykle za zamkniętymi drzwiami, a odmowę wysyła jedną przesyłką, wyłącznie na Twój adres. Przez cały czas trwania zażalenia druga strona nie dowie się o nim z sądu.

Ten artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Dotyczy prawa polskiego.

Kiedy sięgasz po to pismo

Piszesz je jako uprawniony, czyli osoba, która o zabezpieczenie wystąpiła: w pozwie, we wniosku wszczynającym sprawę albo osobnym pismem złożonym już w toku postępowania. Sąd żądania nie uwzględnił albo przyznał ochronę węższą, niż wynikało z wniosku.

Odmowa mieści się w pojęciu rozstrzygnięcia „w przedmiocie zabezpieczenia” z art. 741 § 1 KPC, więc pismo Ci służy. Rozpoznaje je sąd drugiej instancji (art. 741 § 2 KPC): nad rejonowym okręgowy, nad okręgowym apelacyjny.

Inną instytucją jest zabezpieczenie majątkowe w sprawie karnej (art. 291-295 KPK), gdzie postanowienie wydaje sąd, a w postępowaniu przygotowawczym prokurator (art. 293 § 1 KPK). Opisują je zażalenie na postanowienie o zabezpieczeniu majątkowym oraz zażalenie na postanowienie prokuratora o zabezpieczeniu majątkowym.

Doręczenie idzie tylko do Ciebie

Ustawa jest tu wyjątkowo dosłowna: „Wydane na posiedzeniu niejawnym postanowienie o odmowie udzielenia zabezpieczenia […] sąd doręcza tylko uprawnionemu, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej” (art. 740 § 1 KPC).

Asymetria idzie dalej. Obowiązanemu nie doręcza się także Twojego zażalenia ani postanowienia, którym sąd drugiej instancji je rozstrzygnie (art. 740 § 2 KPC). Ta sama reguła obejmuje sprawy o zabezpieczenie przez obciążenie nieruchomości hipoteką przymusową, gdzie doręczenia obowiązanemu dokonuje sąd wieczystoksięgowy razem z orzeczeniem o wpisie (art. 740 § 4 KPC).

Bieg terminu odmierza natomiast doręczenie z uzasadnieniem (art. 394 § 2 KPC), a odmowa przychodzi zwykle bez niego. Najpierw masz więc tydzień na wniosek o uzasadnienie (art. 357 § 2(1) KPC). Kosztuje on 30 złotych, a kwota ta nie przepada, bo art. 25b ust. 2 i 3 u.k.s.c. każe ją zaliczyć na opłatę od samego zażalenia. Dopiero doręczenie uzasadnionego postanowienia otwiera tydzień na to pismo. Mechanizm opłat rozpisuje strona o zażaleniu w postępowaniu cywilnym.

Co realnie da się jeszcze poprawić

Odmowa jest oceną dwóch rzeczy naraz, i tylko tych dwóch. Sąd rozpoznaje wniosek w jego granicach, biorąc za podstawę materiał zebrany w sprawie (art. 738 KPC).

Z tego przepisu wynikają dwie osie zarzutu. Pierwsza to granice żądania: sąd oceniał sposób zabezpieczenia, który sam wskazałeś, i nie miał obowiązku szukać za Ciebie innego. Druga to akta: liczyło się to, co w nich leżało w dniu wydania postanowienia, a nie dokumenty, które zostały w domu albo miały dopiero dojść.

Jest jeszcze trzecia droga. Sąd może uzależnić wykonanie zabezpieczenia od złożenia przez Ciebie kaucji na zabezpieczenie roszczeń obowiązanego (art. 739 § 1 KPC), a gotowość jej złożenia da się zadeklarować już w zażaleniu. Przy roszczeniach alimentacyjnych, o rentę i o należności pracownika do wysokości jednomiesięcznego wynagrodzenia kaucji się nie stosuje (art. 739 § 2 KPC), więc taka propozycja niczego tam nie zmieni.

Co powinno znaleźć się w piśmie

• Sąd rozpoznający w nagłówku i sąd, który wydał odmowę, jako adresat koperty (art. 395 § 1 KPC).
• Sygnatura akt oraz oznaczenie stron jako uprawnionego i obowiązanego.
• Data zaskarżonego postanowienia i zakres zaskarżenia: całość albo konkretny punkt.
• Zarzuty odniesione do kart akt, z numerami, a nie do ogólnego przekonania o słuszności sprawy.
• Wniosek o zmianę postanowienia i udzielenie zabezpieczenia w sposób powtórzony za wnioskiem.
• Podpis, a przy roszczeniu pieniężnym także suma zabezpieczenia.

Najczęstsze błędy

• Liczenie tygodnia od odmowy bez uzasadnienia. Termin biegnie od doręczenia postanowienia z uzasadnieniem, a wcześniej trzeba zdążyć z wnioskiem o nie.
• Czekanie, aż odezwie się obowiązany. Ustawa wyłącza doręczanie mu tych pism, więc milczenie drugiej strony nic nie znaczy.
• Powtórzenie wniosku słowo w słowo. Skoro sąd orzekał na materiale z akt, samo powtórzenie argumentów niczego w tym materiale nie zmienia.
• Nazywanie postanowienia decyzją. Decyzje wydają organy administracji, sąd wydaje postanowienia, a środkiem jest tu zażalenie.
• Mylenie sprawy cywilnej z karną. Zabezpieczenie majątkowe z KPK to inny instrument, inny adresat i inne przepisy.

Prawomat zapyta o sygnaturę, datę odmowy i wskazany we wniosku sposób zabezpieczenia, a potem złoży z tego gotowe pismo. Więcej wzorów z tego działu znajdziesz w hubie Zażalenie.

Napisz zażalenie